Συνέδριο: «Προσφυγική Εγκατάσταση, Μνήμη και Δημόσια Ιστορία» | Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου | 20-22/10

Σκοπός του συνεδρίου είναι να φωτίσει τις διαφορετικές διαστάσεις της προσφυγικής εγκατάστασης και με σημείο αναφοράς τις γειτονιές και τους οικισμούς των προσφύγων να αναδείξει την ιστορία και τη μνήμη σε τοπική κλίμακα.
Το συνέδριο ασχολείται µε τη χωρική διάσταση της προσφυγικής εγκατάστασης, έχοντας ως σημείο αναφοράς τις πόλεις, τις γειτονιές, τους οικισμούς και τα χωριά εγκατάστασης των προσφύγων, με βασικό στόχο την ανάδειξη της ιστορίας και της μνήμης σε τοπική κλίμακα ως πεδίο υποδοχής, συγκρούσεων και ώσμωσης μεταξύ γηγενών και προσφύγων, σε σχέση µε τις συνθήκες στέγασης και κατοίκησης, την εργασία, τις πολιτικές των τοπικών εξουσιών, τις µορφές κοινωνικής και συλλογικής οργάνωσης των προσφύγων.
Επίσης, το συνέδριο θα εξετάσει την παραγωγή, λειτουργία και διαχείριση της προσφυγικής µνήµης στον δηµόσιο χώρο από φορείς, θεσµούς και συλλογικότητες στη
διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών, µε έµφαση στο σήµερα.
Το ενδιαφέρον του συνεδρίου εντοπίζεται στις αναπαραστάσεις της µνήµης, όπως τα µνηµεία, οι ονοµατοδοσίες δρόµων και πλατειών, καθώς και οποιαδήποτε άλλη έκφραση της προσφυγικής µνήµης, που την καθιστούν υλική και δηµόσια ορατή.
Το πρόγραμμα του Συνεδρίου περιλαμβάνει:
Παρασκευή 20/10/2023
9:30-10:00 Προσέλευση-εγγραφές
10:00-10:20 Χαιρετισμοί-καλωσόρισμα
1η συνεδρία – Η εμπειρία της προσφυγιάς 10:30-12.00 – Πρόεδρος Χάρης Αθανασιάδης.

• Πηνελόπη Σ. Μπαμπαλού, Το Ταξίδι προς τη Νέα Πατρίδα και η εγκατάσταση στη Μαραθώνια Γη.
• Γιώργος Μαυρουδής, Έλευση και εγκατάσταση προσφύγων στην Καλαμαριά.
• Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν, Μένη Τσίγκρα, Τα πρώτα χρόνια: αφηγήσεις προσφύγων
  πρώτης γενιάς και ο ημερήσιος τύπος.
• Κατερίνα Γιούνη, Το γυναικείο ατομικό και συλλογικό τραύμα του ξεριζωμού και της εγκατάστασης.
  Διάλειμμα 12:00-12:30
  2η συνεδρία – Κοινωνικές και οικονομικές διαστάσεις της προσφυγικής εγκατάστασης Ι – 12:30-14:30 – Πρόεδρος Παρασκευάς Ποτηρόπουλος.
• Νικολίνα Μυωφά, Η στεγαστική αποκατάσταση των προσφύγων του 1922 στην Αθήνα μέσα από τη μελέτη δύο συνοικισμών, του Δουργουτίου και του Ταύρου.
• Στέφανος Βαμιεδάκης, Αλέκος Μοριανόπουλος (Ομάδα Προφορικής Ιστορίας Νέας Ιωνίας), Βιομηχανία και προσφυγική εγκατάσταση. Ο Περισσός πριν και μετά το 1922.
• Αλέξανδρος Μακρής, Από τον Ποδονίφτη στη Νέα Φιλαδέλφεια: Τα πρώτα βήματα
  ενός προσφυγικού οικισμού.
• Ελένη Παπαιωάνου, Η καλλιέργεια και παραγωγή σύκων ως παράγοντας βιοπορισμού και ενσωμάτωσης των προσφύγων στον προσφυγικό συνοικισμό του Ταξιάρχη Βορείου Ευβοίας.
• Αγνή Κολιαδήμου, Ανιχνεύοντας την προσφυγική εγκατάσταση στον νομό Πέλλας: όψεις των σχέσεων μεταξύ προσφύγων και γηγενών.
  Μεσημεριανό Διάλειμμα 14:30-16:00
  3η συνεδρία – Κοινωνικές και οικονομικές διαστάσεις της προσφυγικής εγκατάστασης ΙΙ – 16:00-17:30 – Πρόεδρος Ιωάννης Καραχρήστος.
• Μύρωνας Ξυδάκης, Η αποκατάσταση των Μικρασιατών προσφύγων στο Τοπ Αλτή του Ηρακλείου.
• Ειρήνη Αντωναράκου, Ελπίδα Βασιλική Λιανουλοπούλου, Ένα Ιστορικό Αρχείο συνομιλεί με τη Δημόσια Ιστορία: Η περίπτωση της Καλλίπολης Πειραιά.
• Ανδριανή Μελίστα, Ειρήνη Πογιαντζή, Η εγκατάσταση των προσφύγων στην Αχαΐα μέσα από τις αρχειακές πηγές του Τμήματος ΓΑΚ Αχαΐας: παρουσίαση και τρόποι αξιοποίησης του αρχειακού υλικού.
• Αθανασία Μαρκουλή, Πρόσφυγες στη Λαυρεωτική γη.
  Διάλειμμα 17:30-18:00
  4η συνεδρία – Πολιτισμικές Διαστάσεις της προσφυγικής εγκατάστασης 18:00-19:30 – Πρόεδρος Γιάννης Γιαννιτσιώτης.
• Διονύσης Γ. Γαρμπής, Αναζητώντας τη μνήμη της Μικρασιατικής Καταστροφής και
  της προσφυγιάς στην Κεφαλονιά του 21ου αιώνα.
• Ζωγραφιά Γιακουβάκη, Μιχάλης Μπούργος, Η Τρίγλια της Μικράς Ασίας ζει στις γειτονιές της Ραφήνας.
• Μιχάλης Βαρλάς, Πολιτισμικές διαιρέσεις, Προσφυγική Εγκατάσταση και Κοινωνική Μνήμη για τον Βύρωνα του Μεσοπολέμου.
• Ιωάννης Καραχρήστος, Παρασκευάς Ποτηρόπουλος, Οι κληρονομιές του 1922: ανασύσταση του κοινωνικού και συμβολικού χώρου, εργασία και διαχείριση της συλλογικής μνήμης στη Νέα Μηχανιώνα και στη Νέα Πέραμο Αττικής.
  Σάββατο 21/10/2023
  1η συνεδρία – Αναπαραστάσεις του προσφυγικού παρελθόντος, σχολείο και δημόσια
  ιστορία 11:00-13:00 – Πρόεδρος Μενέλαος Χαραλαμπίδης.
• Χρύσα Ταμίσογλου, Ο ρόλος του κλήρου στα γεγονότα γύρω από την Μικρασιατική
  καταστροφή μέσα από τις ελληνικές τηλεοπτικές σειρές.
• Παναγιώτα Καρβούνη, Μάνος Βασιλείου-Αρώνης, Προσφυγικές μνήμες και αφηγήσεις στα ελληνικά κόμικς.
• Μάνος Δαμασκηνός, Η συλλογική μνήμη της προσφυγιάς ή όταν τα δραματικά πρόσωπα εξιστορούν τον ξεριζωμό: η περίπτωση της Μικρασίας (2022) του Λεωνίδα Παπαδόπουλου.
• Αναστασία Μητσοπούλου, Η Θεσσαλονίκη ως «πρωτεύουσα των προσφύγων» στην πεζογραφία των λογοτεχνών της πόλης.
• Νικόλαος Αποστολόπουλος, Πώς βλέπουν οι Έλληνες εκπαιδευτικοί το 1922.
  Διάλειμμα 13:00-13:30
  2η συνεδρία – Πολιτική, πρόσφυγες και Κράτος I 13:30-15:00 – Πρόεδρος Ραϋμόνδος Αλβανός.
• Γιώτα Τουργέλη, Προσφυγική συλλογομανία, προσφυγοπατερισμός και στρατηγικές
  αποκατάστασης στο Μεσοπόλεμο.
• Δημήτρης Καμούζης, «Ορατών τε πάντων και αοράτων»: Αστοί πρόσφυγες και φτώχεια μετά το 1922.
• Φιλύρα Βλαστού-Δημοπούλου, Ο προσφυγικός καταυλισμός του Λαυρίου, μέρος της ευρωπαϊκής μεταπολεμικής ιστορίας μετακινήσεων, εκτοπισμών και προσφυγικών καταυλισμών.
  Μεσημεριανό Διάλειμμα 15:00-17:00
  3η συνεδρία – Πολιτική, πρόσφυγες και Κράτος II 17:00-19:00 – Πρόεδρος Δημήτρης Καμούζης.
• Μενέλαος Χαραλαμπίδης, Η πολιτική συμπεριφορά των Μικρασιατών προσφύγων σε Αθήνα και Πειραιά μέσα από την περίπτωση του Βύρωνα (1926-1967).
• Ραϋμόνδος Αλβανός, Ταυτότητες προσφύγων και πολιτικές συμπεριφορές.
• Παρθενόπη Βέργου, Στράτος Δορδανάς, Πρόσφυγες, διεκδικήσεις και η διαχείριση της μνήμης σε Ελλάδα και Γερμανία.
  Κυριακή 22/10/2023
  1η συνεδρία – Τόποι της προσφυγικής μνήμης και της ταυτότητας 10:00-12:00 – Πρόεδρος Αλέξανδρος Τενεκετζής.
• Τζένη Παπαζιού, Προσφυγική μνήμη στο νησί της Σύρου: Μνημείο μικρασιατικής καταστροφής στον προσφυγικό συνοικισμό.
• Μαρία Νανάκη, Διαχείριση της Μικρασιατικής προσφυγικής ταυτότητας και μνήμης
  στο δημόσιο χώρο, μέσα από μνημεία και μνημονικές τελετές στο νησί της Χίου.
• Αλεξάνδρα Μούργου, Δραπετσώνα και Νέα Κοκκινιά: Χώροι της μουσικής, τόποι της μνήμης.
• Αντώνης Αντωνίου, Τα τσιπουράδικα της Νέας Ιωνίας (Μαγνησίας) ως τόπος επιτέλεσης της προσφυγικής ταυτότητας: προφορικές μαρτυρίες Μικρασιατών δεύτερης και τρίτης γενιά.
• Μαίρη Καρούζου, Η διαχείριση της προσφυγικής μνήμης: το νέο γήπεδο της Α.Ε.Κ.. «Αγιά Σοφιά».
  Διάλειμμα 12:00-12:30
  2η συνεδρία – Δράσεις δημόσιας ιστορίας και δημόσιες χρήσεις του προσφυγικού παρελθόντος 12:30-14:30 – Πρόεδρος Έλλη Λεμονίδου.
• Κυριακή Παπαθανασοπούλου, 100 χρόνια Νίκαια: Από τον προσφυγικό συνοικισμό
  στην πόλη.
• Αναστασία Χουρμουζιάδη, Έλλη Καρκαζή, Αλέξης Τούρτας, Φώτης Υφαντίδης, Ελένη Γαλάνη, Κωνσταντίνα Νικολοπούλου, Μυτιλήνη, τη 26η Σεπτεμβρίου 1922. Μια απόπειρα εκθεσιακής διαχείρισης της μνήμης.
• Ευστάθιος Πουλιάσης, Νίκος Μπαϊρακτάρης, Η ανάδειξη της προσφυγικής μνήμης μέσα από τα οπαδικά συνθήματα.
• Αφροδίτη Καμάρα, Δέσποινα Λαμπαδά, Γιώργος Τζεδόπουλος, Χρήστος Χρυσανθόπουλος, Περιήγηση και συλλογική μνήμη στις γειτονιές των προσφύγων: το έργο «Ψηφιακός Αφηγητής: Προσφυγική Αττική».
• Γιώργος Κοτρώτσιος, Δέσποινα Οικονόμου, Μαρία Φιλιππή, Έφη Γιάννου, Μιχάλης Μεϊμάρης, «Οι Απόγονοι Μικρασιατών αφηγούνται…»
  Κλείσιμο συνεδρίου 14:30-15:00
  Ξενάγηση στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου 14:00-15:00.