Νέα εποχή για τη Δημοτική Αγορά Κυψέλης που έλαμψε ξανά

Η εκδήλωση σηματοδότησε το ξεκίνημα μιας νέας εποχής για την Αγορά-σύμβολο της Φωκίωνος Νέγρη, που πρωτολειτούργησε το 1937 και που για πολλές δεκαετίες αποτελούσε σημείο αναφοράς για την ευρύτερη περιοχή της Κυψέλης. Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών ανακαίνισης από τον δήμο, η Αγορά, η οποία πλέον τελεί υπό τη διαχείριση της Τεχνόπολης, διαμορφώθηκε σε ένα σύγχρονο κέντρο εμπορίου και πολιτισμού, το οποίο είναι -πλέον- ανοιχτό για να υποδεχθεί τους κατοίκους και τους επισκέπτες της πόλης.
Ο Δήμαρχος Αθηναίων, κ. Κώστας Μπακογιάννης, ο οποίος παραβρέθηκε στη χθεσινή εκδήλωση, επισκέφθηκε τα καταστήματα μέσα στην Αγορά και συνομίλησε τόσο με επαγγελματίες, όσο και με κατοίκους που συμμετείχαν στη γιορτή. Μάλιστα, σε σχετική δήλωσή του είπε μεταξύ άλλων πως: «Η Δημοτική Αγορά επιστρέφει ανανεωμένη στην Κυψέλη. Καλωσορίζουμε στον ανακαινισμένο χώρο της τους νέους ενοίκους, τους επαγγελματίες, που δίνουν ξανά πνοή στο αθηναϊκό τοπόσημο, το οποίο αγαπήθηκε δυνατά από όλους. Η Αγορά της Κυψέλης, αυτό το ιστορικό κτήριο, που μετρά σχεδόν έναν αιώνα ζωής, αποτελεί και πάλι σημείο αναφοράς για την Αθήνα, γίνεται αναπόσπαστο κομμάτι της γειτονιάς και συνδέεται με τους ανθρώπους της. Προσκαλούμε όλες τις Αθηναίες και όλους τους Αθηναίους να περπατήσουν στον ανανεωμένο και φιλόξενο χώρο της και να ανακαλύψουν το νέο «στέκι» της πόλης, που προάγει τον Πολιτισμό».

Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος της Τεχνόπολης Δήμου Αθηναίων, κ. Κωνσταντίνος Δέδες, ανέφερε πως: «Όταν μας ανατέθηκε η διαχείριση της Δημοτικής Αγοράς Κυψέλης από τον Δήμο Αθηναίων, βασικός στόχος της ομάδας της Τεχνόπολης ήταν να αποτελέσει η Αγορά καθημερινό σημείο συνάντησης για όλους και οι επισκέπτες να βρίσκουν συνεχώς αφορμές να επιστρέφουν ξανά και ξανά. Μια Αγορά φωτεινή, φιλόξενη για όλους. Μια Αγορά που θυμάται την ιστορία της και συνεχίζει στο παρόν και στο μέλλον. Σας καλούμε να την ανακαλύψετε ξανά και να γνωρίσετε την ιστορία και τους ανθρώπους της.».
Οι παρευρισκόμενοι είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στην «καρδιά» της Αγοράς, στα εννέα της καταστήματα-εργαστήρια (7 σταθερά και 2 «pop-up»), τα οποία διαμορφώθηκαν σύμφωνα με τη νέα της ταυτότητα.
Επίσης, οι επισκέπτες πέρασαν χρόνο στο ανανεωμένο «Αίθριο» και διασκέδασαν με δυνατή καλοκαιρινή μουσική από τον ραδιοφωνικό σταθμό «Αθήνα 9,84», που συμμετείχε στην εκδήλωση με τους παραγωγούς του.

Ακολούθησε η συναυλία: «Πλάι στο κύμα», με τους καλλιτέχνες κ.κ. Παυλίνα Βουλγαράκη, Βιολέτα Ίκαρη, Παντελή Κυραμαργιό, Θάνο Ματζίλη και Ελεάννα Βαρελά, οι οποίοι παρουσίασαν μια ξεχωριστή μουσική παράσταση από το νέο κύμα τραγουδιστών, συμπράττοντας με την Ορχήστρα «Ρυθμός», σε τραγούδια δικής τους δισκογραφίας και όχι μόνον.
Η συναυλία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του: «Όλη η Αθήνα μια σκηνή 2023», του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (Ο.Π.Α.Ν.Δ.Α.).

Επιπλέον, στον χώρο της Αγοράς, οι παρευρισκόμενοι είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στη μόνιμη ιστορική έκθεση «Δημοτική Αγορά Κυψέλης – Φωνές | Ιστορίες | Άνθρωποι», που λειτουργεί στον χώρο και σχεδίασε ειδικά για τη Δ.Α.Κ. το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου. Σε αυτήν, ο επισκέπτης ανακαλύπτει, μεταξύ άλλων, εκθέματα, που αποτελούν αυθεντικά αντικείμενα της παλιάς Αγοράς, καθώς και την ιστορία του ίδιου του κτηρίου, των ανθρώπων του, αλλά και της γειτονιάς της Κυψέλης, στην οποία φιλοξενείται η Αγορά.
Μέσα από πολύτιμο αρχειακό υλικό, παρουσιάζεται η ιστορική διαδρομή από την ίδρυσή της το 1937 μέχρι το 2003, όταν σταμάτησε να λειτουργεί, αναδεικνύοντας τη σημασία της στην περιοχή, αλλά και τους ανθρώπους που αποτέλεσαν κομμάτι της ιστορίας της: Τους δημιουργούς της, τους κατοίκους της γειτονιάς, τους εμπόρους, αλλά και τους επισκέπτες-καταναλωτές.

Η έκθεση είναι διαδραστική και ο επισκέπτης χρησιμοποιεί εκτός από την όραση, την αφή και την ακοή για να την ανακαλύψει. Είναι ενδεικτικό ότι στην έκθεση προβάλλονται αποσπάσματα από ασπρόμαυρες ταινίες του παλιού ελληνικού κινηματογράφου, που γυρίστηκαν στο κτήριο της Αγοράς, όπως η αριστουργηματική «Κάλπικη Λίρα», του 1955.
Σημειώνεται ότι το περιεχόμενο θα εμπλουτίζεται από υλικά και αντικείμενα όσων θελήσουν να προσφέρουν στην έκθεση, ενώ η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη με ωράριο λειτουργίας: Δευτέρα-Σάββατο 09:00-20:00 και Κυριακή 11:00-18:00 (εφόσον υπάρχει εκδήλωση στον χώρο).
Επίσης, οφείλουμε να αναφέρουμε πως οι ουσιαστικές παρεμβάσεις, στις οποίες προχώρησε ο Δήμος Αθηναίων, αναδεικνύοντας το ιστορικό κτήριο της Φωκίωνος Νέγρη, στην Κυψέλη είναι:
Ο χώρος βάφτηκε εσωτερικά, ενώ μέσα και έξω από το κτήριο εγκαταστάθηκε σύγχρονος φωτισμός. Ταυτόχρονα, καθαρίστηκαν από μουτζούρες τα μάρμαρα περιμετρικά του κτηρίου, καθώς και το μωσαϊκό στο Αίθριο, ανακαινίστηκαν οι 11 τουαλέτες του χώρου, τοποθετήθηκαν μεγάλοι ανεμιστήρες οροφής και φωτεινές επιγραφές σε όλα τα καταστήματα, που λειτουργούν εντός της αγοράς. Επίσης, πραγματοποιήθηκαν όλες οι απαραίτητες εργασίες συντήρησης, καθαριότητας και απολύμανσης του χώρου.
Το Αίθριο, εξοπλίστηκε με νέα τραπέζια, παγκάκια και καθίσματα, ενώ το κτήριο «πρασίνισε» με την τοποθέτηση φυτών εξωτερικού χώρου. Παράλληλα, στο εσωτερικό, δημιουργήθηκαν δύο «creative labs» για διεξαγωγή «workshops» και επιμορφωτικών σεμιναρίων.
Ακόμη, με σεβασμό στη γειτονιά και στους ανθρώπους της, η Δημοτική Αγορά Κυψέλης αποτελεί ένα σύγχρονο κέντρο πολιτισμού, στην καρδιά της πόλης. Καθ’ όλη τη διάρκεια της χρονιάς διοργανώνεται πλήθος εκδηλώσεων στις οποίες περιλαμβάνονται προγράμματα για μικρούς και μεγάλους, «open markets», εκθέσεις βιβλίων, «κόμικ» και βινυλίου, δράσεις κοινωνικού ενδιαφέροντος, εκπαιδευτικά προγράμματα και σεμινάρια, θεατρικές εκδηλώσεις, «πάρτι», «live» και συναυλίες.
Σε ό,τι αφορά στην ιστορία της Αγοράς, αξίζει να αναφέρουμε πως το κτήριο της Δημοτικής Αγοράς της Κυψέλης, που περικλείεται από τις οδούς: Φωκίωνος Νέγρη, Σποράδων, Σύρου και Ζακύνθου, χρονολογείται την περίοδο του Μεσοπολέμου. Η ανέγερσή του αποτελεί απόφαση του Δημάρχου Αθηναίων Κώστα Κοτζιά, κατά την περίοδο της δημαρχίας του (1934-1936).
Η Δημοτική Αγορά της Κυψέλης λειτούργησε για πρώτη φορά το 1937, με σκοπό την αποσυμφόρηση της κεντρικής αγοράς της Βαρβακείου και γνώρισε μεγάλη άνθηση μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του ’90. Η λειτουργία της διακόπηκε το 2003, ενώ λόγω των ξεχωριστών αρχιτεκτονικών στοιχείων της, αλλά και της ιδιαίτερης σημασίας της για την ευρύτερη περιοχή της Κυψέλης, το 2005 ο χώρος κηρύχθηκε διατηρητέος.
Από το 2009, και για τρία χρόνια, ο χώρος λειτούργησε ως «αυτοδιαχειριζόμενος από την Ανοιχτή Συνέλευση της Πρωτοβουλίας Κατοίκων για τη Δημοτική Αγορά της Κυψέλης». Το 2012, η δημοτική αρχή Καμίνη αναδιαμόρφωσε την Αγορά, ενώ το 2016 προχώρησε σε ανοιχτό κάλεσμα ομάδων, με σκοπό να αναλάβουν τη διαχείρισή της. Τον διαγωνισμό κέρδισε η μη κερδοσκοπική οργάνωση «Impact Hub», η οποία ανέλαβε τη διαχείριση του χώρου από το 2018 μέχρι τον Μάιο του 2022.
Με τη λήξη της σύμβασης παραχώρησης, η οποία επεκτάθηκε από τη σημερινή δημοτική αρχή μέχρι τον Δεκέμβριο του 2022, ο Δήμος Αθηναίων προχώρησε σε προγραμματική σύμβαση (άρθρο 12 Ν.4412/2016) με το Υπουργείο Πολιτισμού, την Περιφέρεια Αττικής και την Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, στην οποία ανατέθηκε και η διαχείρισή της. Είχε προηγηθεί συζήτηση του νέου σχεδίου λειτουργίας της Αγοράς σε ανοιχτή διαβούλευση στο 6ο δημοτικό διαμέρισμα.
Ο Δήμος Αθηναίων, μέσω της Τεχνόπολης, έχει πλέον αναλάβει τη συντήρηση και ανάδειξη του ιστορικού χώρου, διοργανώνοντας -μεταξύ άλλων- πολιτιστικές εκδηλώσεις, μόνιμες εκθέσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα, ανοιχτά για το κοινό.
Φωτογραφίες: Βασίλης Λαμπίρης