Επτά εμβληματικά κειμήλια από το Άγιο Όρος στο Βελιγράδι, για την έκθεση «Άγιος Σάββας»
Παρουσία της υπουργού Πολιτισμού, κ. Λίνας Μενδώνη, και του Σέρβου ομολόγου της, κ. Nikola Selaković, πραγματοποιήθηκε στο αεροδρόμιο του Βελιγραδίου η επίσημη τελετή υποδοχής επτά εμβληματικών κειμηλίων από την Ιερά Μονή Χιλανδαρίου του Αγίου Όρους. Τα έργα μεταφέρθηκαν στη σερβική πρωτεύουσα, προκειμένου να αποτελέσουν τον κεντρικό πυρήνα της μεγάλης έκθεσης για τα 850 χρόνια από τη γέννηση του Αγίου Σάββα.
Μεταξύ των αντικειμένων, που έφτασαν στο Βελιγράδι, ξεχωρίζει η σπάνια ψηφιδωτή εικόνα της Παναγίας Οδηγήτριας, του 12ου αι., καθώς και οι εικόνες του Χριστού Παντοκράτορα και της Παναγίας Οδηγήτριας, του 13ου αιώνα, η εικόνα των Αγίων Σάββα και Συμεών του 17ου αι., ενώ ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας είναι το χειρόγραφο ειλητάριο του 1199, με το Τυπικό των Καρυών του Αγίου Σάββα. Επίσης, περιλαμβάνονται: ένα αντίγραφο του σκήπτρου του Αυτοκράτορα Αλεξίου Γ’ Αγγέλου και ένα αντίγραφο της ράβδου του Αγίου Σάββα.
Μετά από την τελετή παράδοσης των κειμηλίων, η υπουργός Πολιτισμού, κ. Λίνα Μενδώνη, δήλωσε πως: «Αισθάνομαι ιδιαίτερη τιμή και ευλογία, που παρευρίσκομαι σήμερα στην υποδοχή αυτών των ανεκτίμητων κειμηλίων στο Βελιγράδι. Οι σχέσεις της Ελλάδας και της Σερβίας είναι διαχρονικά φιλικές, σφυρηλατημένες με ισχυρούς ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς, με κοινό θεμέλιο την Ορθοδοξία. Η μορφή του Αγίου Σάββα είναι καθοριστική για την Εκκλησία της Σερβίας και σημαντική για τους απανταχού Ορθοδόξους. Το Υπουργείο Πολιτισμού της Ελληνικής Δημοκρατίας με μεγάλη χαρά έδωσε την άδεια για τον δανεισμό αυτών των θησαυρών της Μονής Χιλανδαρίου, αναγνωρίζοντας ότι η έκθεση αυτή αποτελεί ένα κορυφαίο πολιτιστικό γεγονός, που αφορά όλες τις ορθόδοξες χώρες της περιοχής μας.».
Από την πλευρά του, ο υπουργός Πολιτισμού της Σερβίας, κ. Nikola Selaković, τόνισε πως: «Η σημερινή ημέρα σηματοδοτεί μια ιστορική στιγμή για τον λαό μας, καθώς υποδεχόμαστε μερικά από τα σημαντικότερα κειμήλια, που φυλάσσονται στην Ιερά Μονή Χιλανδαρίου. Αντανακλούν τη χρυσή εποχή της μεσαιωνικής Σερβίας και τη συγκρότηση της κρατικής και πνευματικής μας οντότητας. Ο Άγιος Στέφανος και ο Άγιος Σάββας έθεσαν τις βάσεις της κυβέρνησης και του τρόπου ζωής μας, κληροδοτώντας μας αξίες, που παραμένουν ζωντανές μέχρι σήμερα. Ευχαριστούμε θερμά την ελληνική πλευρά για αυτή τη χειρονομία αδελφοσύνης, που επιτρέπει στο σερβικό κοινό να έρθει σε επαφή με τις πηγές της εθνικής του ταυτότητας και της ορθόδοξης πίστης.».
Την κ. Λίνα Μενδώνη συνόδευσαν η Πρέσβης της Ελλάδας στη Σερβία, κ. Μαρία Λεβαντή, η Διευθύντρια Ευρωπαϊκού Κέντρου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων και Γενική Διευθύντρια του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού, κ. Φλώρα Καραγιάννη, και υπηρεσιακά στελέχη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Η έκθεση με τίτλο: «Άγιος Σάββας», φιλοξενείται στην Πινακοθήκη της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, στο Βελιγράδι, και αποτελεί έναν σταθμό πνευματικού αναστοχασμού με αφορμή τη συμπλήρωση 850 ετών από τη γέννηση του Αγίου. Πρόκειται για μια πολυδιάστατη προσέγγιση της εμβληματικής προσωπικότητας του ιδρυτή της Αυτοκεφάλου Σερβικής Εκκλησίας, ο οποίος ως δάσκαλος, νομοθέτης, διπλωμάτης και κτήτορας θεμελίωσε την πολιτισμική και εθνική ταυτότητα του σερβικού λαού. Η διοργάνωση αναδεικνύει τη βαθιά ιστορική διασύνδεση Ελλάδας και Σερβίας, εστιάζοντας στη Μονή Χιλανδαρίου, του Αγίου Όρους. Τα επτά έργα από το Άγιον Όρος πλαισιώνονται από πλήθος εκθεμάτων από μουσεία και εκκλησιαστικά ιδρύματα της Σερβίας, της Ρωσίας, της Κροατίας, της Τσεχίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης. Η συμμετοχή τόσων διεθνών φορέων υπογραμμίζει την οικουμενική ακτινοβολία του Αγίου Σάββα και μετατρέπει την έκθεση σε μια γέφυρα πολιτιστικής διπλωματίας και εμπιστοσύνης.